|
فلات ایران آب وهوایی نسبتاً خشك دارد. ایران در كمربند آب وهوایی خشك جهانی قرار گرفته است ورشته كوه های البرز و زاگرس از رسیدن جریان های هوایی مرطوب دریای مازندران (خزری) و مدیترانه ای به داخل آن جلوگیری می كنند. سرزمین ایران به دلیل گسترده شدن آن بین ۲۵ و ۴۰ درجه عرض جغرافیایی، وهم چنین به دلیل وجود ارتفاعات، از تنوع آب وهوایی جالب توجهی برخوردار است. میانگین دمای سالانه، ازشمال غرب به جنوب شرق كشور افزایش مییابد و از حدود ۱۰ درجه سانتیگراد در آذربایجان، به ۲۵ تا ۳۰درجه سانتیگراد در جنوب و جنوب شرقی میرسد.
كرانههای شمالی و جنوبی ایران در فصلهای مختلف،آبوهوایی متفاوت با آبوهوای ناحیههای مركزی و كوهستانی دارند. میانگین دمای بندرعباس در جنوب، دردیماه (ژانویه) به ۵/۱۸ درجه سانتیگراد میرسد. میزان تفاوت بارش سالانه نیز در ناحیههای مختلف كشوربسیار زیاد و دامنه تغییرات آن از ۲۰۰۰ میلیمتر در گیلان تا كمتر از ۱۰۰ میلیمتر در ناحیههای مركزی درنوسان است. میانگین سالانه بارش در ایران حدود ۲۷۵ میلیمتر است.سرزمین ایران از تنوع آبوهواییچشمگیری برخوردار است. تنوع آبوهوا میان مناطق كشور با تغییراتی كه در فصلهای مختلف ایجاد میشود،افزایش مییابد. چنانچه در چند ناحیه مختلف از یك منطقه، میتوان تابستان گرم و زمستان سرد را همزماندید. بنابراین، آبوهوای ایران را فصل به فصل باید مورد بررسی قرار داد.
در ماههای دی و بهمن، در ایران، سهمنطقه آبوهوایی وجود دارد. كرانههای دریای مازندران با آبوهوای ملایم و نسبتاً سرد؛ بخشهای مركزی باآبوهوای زمستانی؛ و بخشهای جنوبی با آبوهوایی معتدل و مطبوع، چهره مینمایند. در فصل بهار، به ویژهدر اردیبهشت، به طور كلی سراسر ایران از آبوهوای مطبوع و دلنشینی برخوردار است و فقط بخشهایجنوبی ایران بهطور ناگهانی بسیار گرم میشوند. در تابستان وضعیت آب وهوایی كشور پیچیده میشود. هوایكرانههای دریای مازندران، بهعلت داشتن رطوبت زیاد، دگرگون میگردد و در روزها گرم و در شبها نسبتاً خنكاست.
كرانههای جنوبی ایران با روزهای بسیار گرم و شبهای نسبتاً گرم؛ و رطوبت بسیار هوا برای افراد غیربومی،هوایی غیرقابل تحمل است. شهرهای شیراز، اصفهان، مشهد، تهران و تبریز كه از كانونهای اصلی جهانگردیایران به شمار میآیند، آبوهوای مختلف دارند. شیراز با داشتن چهار ماه گرما در رتبه اول و تبریز با داشتن یكماه گرما در رتبه آخر قرار دارد.
استانهای آذربایجان، كردستان، همدان و خراسان به عنوان استانهای خنك درفصل تابستان، شهرت دارند. به طور خلاصه، سراسر شمال كشور، به ویژه منطقههای ییلاقی دامنههای البرز،مانند دره نور، كجور، كلاردشت و كتالم، و همچنین آذربایجان، خراسان و منطقههای مركزی كوههای زاگرس ــمیان تویسركان و گلپایگان ــ برای گذراندن تعطیـلات گردشگران داخلی و همچنین جهانگردانی كه در فصلتابستان به ایران سفر میكنند، نقاط مناسبی به نظر میرسند. منطقههای جنوبی ایران با توجه به ناحیههایمختلف آن، از پنج تا شش ماه، به ویژه در طول زمستان، میتوانند مورد استفاده جهانگردان داخلی و خارجیقرار گیرند.
جهانگردان خارجی كه در فصل زمستان به كرانههای جنوبی ایران سفر میكنند، با آبوهوای مطبـوعیروبهرو میشـوند؛ در حالی كه در همـان زمان در فارس و اصفهان، برف و سرما و سیلاب چهره شهرها رادگرگون كرده است. در فصـل تابستـان هوای بیشتر منطقههای ایران گرم میشـود، اما نه آنچنان گرم كهطاقتفرسا باشد. بهار و پاییز، به ویژه تعطیلات نوروزی، برای جهانگردان و گردشگران داخلی زمان بسیارمناسبی برای سیر و سیاحت به شمار میرود.
| 
